Santiago de Compostela, 24 de setembro de 2026

A Xunta de Galicia declarou en situación de seca prolongada os sistemas dos ríos Ulla-Tambre e no da Costa Norte (que abrangue as comarcas de Ortegal e parte da Mariña lucense) ante a constatación dunha redución drástica das precipitacións e dos recursos hídricos naturais en ambas zonas e tendo en conta tamén as previsións meteorolóxicas.

Ademais, mantén a situación de alerta por escaseza de auga nos sistemas do río Lérez, en Pontevedra, e do río Anllóns e Costa da Coruña ata o límite con Arteixo, así como medidas equivalentes, sen chegar a declarala, no subsistema de Baiona. En vista da evolución máis recente dos indicadores do protocolo da seca, tamén acordou declarar a prealerta en catro novas novas unidades territoriais: río Verdugo, ría de Vigo e ría de Baiona; costa de Ponteveda; río Umia e ría de Arousa marxe esquerda, e río Mero, Arteixo e ría da Coruña. Estas zonas súmanse ás cinco que xa estaban nesta fase: río Tambre e ría de Muros e Noia; río Grande, en Camariñas; río Mandeo e ría de Betanzos; río Landro e río Ouro, e Ferrol.

Así o acordou esta mañá a Oficina Técnica da Seca, que estivo presidida polo director de Augas de Galicia, Roi Fernández, e á que asistiron tamén o xerente do organismo hidráulico, entre outros cargos, así como representantes de Protección Civil, de MeteoGalicia e das Consellerías de Sanidade e do Medio Rural.

A principal novidade das medidas adoptadas hoxe é a activación da fase de seca prolongada no sistema do Ulla-Tambre e no da Costa Norte, que abranguen un total de 74 concellos da Coruña e Lugo:

Cómpre aclarar, en todo caso, que o feito de que unha parte da demarcación hidrográfica entre oficialmente en seca prolongada non implica por si mesma restricións nos usos e consumos de auga nestes municipios, pero si permite adaptar –cando proceda e coas garantías ambientais establecidas– o réxime de caudais ecolóxicos ás condicións e circunstancias excepcionais actuais.

As limitacións e posibles medidas de aforro sobre os abastecementos municipais, de feito, seguirán dependendo da fase de escaseza en que se atope cada sistema (é dicir, prealerta ou alerta) e non da propia declaración de seca prolongada, concibida para constatar unha redución anormal das precipitacións e dos recursos naturais sostida no tempo.

Desde a aprobación do Plan especial da seca de Galicia-Costa en 2022, recorreuse xa a esta medida excepcional en xullo dese mesmo ano, cando a declaración afectou ao conxunto da demarcación de Galicia-Costa e se mantivo durante todo o ano hidrolóxico, e en agosto de 2023, limitada neste caso á unidade territorial da Costa Norte.

Implicacións nos concellos afectados

Un total de 127 concellos están parcial ou completamente incluídos nas unidades afectadas pola escaseza conxuntural de auga: 32 en alerta ou con medidas equivalentes e outros 95 en prealerta. Neste último caso, con todo, a incidencia na práctica é desigual, xa que nalgúns concellos só unha parte reducida do territorio pertence á unidade afectada e o sistema principal de abastecemento capta a auga noutra bacía.

No resto de Galicia-Costa mantense a normalidade e segundo os últimos datos de ocupación dispoñibles, os encoros de abastecemento sitúanse no 52,34% da súa capacidade, case 13 puntos menos que por estas mesmas datas en 2025.

O nivel de alerta é o segundo máis alto dos establecidos no Plan da seca de Galicia-Costa  e, a efectos prácticos, supón adoptar medidas para conservar os recursos hidráulicos existentes. Por exemplo, de ser necesario, a prohibición de usos prescindibles como o baldeo de rúas, o enchido de piscinas ou a rega de xardíns. Así mesmo, en caso de ser preciso, aplicaríanse cortes de auga puntuais.

En concreto, os 32 concellos afectados son Beariz, Barro, Bueu, O Campo Lameiro, Cangas de Morrazo, Cerdedo Cotobade, A Estrada, Forcarei, A Lama, Marín, Meaño, Meis, Moaña, Moraña, Poio, Ponte Caldelas, Pontevedra, Sanxenxo, Silleda e Vilaboa, da UTE río Lérez; Arteixo, Cabana de Bergantiños, Carballo, Cerceda, Coristanco, Culleredo, A Laracha, Malpica de Bergantiños, Ponteceso, Tordoia e Zas, do río Anllóns; e Baiona.

Así mesmo, o escenario de prealerta implica un seguimento intensivo da situación meteorolóxica e dos niveis de ríos e encoros nos sistemas afectados, así como das posibles incidencias. Ademais, prevense medidas de concienciación dirixidas á cidadanía para facer un uso responsable da auga e recomenda aos concellos minimizar os gastos públicos non esenciais. De feito, neste escenario solicitouse aos municipios que comunicaran a Augas de Galicia os seus datos diarios de caudais de consumo.

Os 95 concellos incluídos territorialmente nas UTE en prealerta e non contados xa nas zonas en alerta, para evitar duplicidades, son: